KARDYNAŁ AUGUST HLOND (1881-1948).

Zestawienie bibliograficzne w wyborze,
opracowane na podstawie zbiorów własnych biblioteki.


Oprac. Barbara Michałek
Pedagogiczna Biblioteka Wojewódzka im. Józefa Lompy w Katowicach,
Wydział Informacji Bibliograficznej




Urodził się 5 lipca 1881 r. w Brzęczkowicach. Uczył się w szkole salezjańskiej. Do tego zgromadzenia wstąpił 13 października 1896 r. Po studiach teologicznych w Rzymie i Krakowie pełnił funkcję administratora apostolskiego na Śląsku. W 1925 r. został biskupem śląskim; w 1926 r. - biskupem gnieźnieńsko-poznańskim i zarazem prymasem Polski, a w roku następnym - kardynałem. W 1932 r. powołał do życia zgromadzenie zakonne - Towarzystwo Chrystusowe dla Polonii Zagranicznej, zajmujące się opieką nad polskimi emigrantami. Dom główny tego zgromadzenia znajduje się w Poznaniu. Od września 1939 r. przebywał w Rzymie, by później przenieść się do Francji, gdzie w 1942 r. został aresztowany przez Niemców. Powrócił do Polski w 1945 r. i przystąpił do organizowania administracji na tzw. Ziemiach Odzyskanych. 4 marca 1946 r. papież Pius XII połączył archidiecezje gnieźnieńską i warszawską, tworząc nową, warszawsko-gnieźnieńską, oraz stawiając kard. Hlonda na jej czele. Kardynał powołał Radę Prymasowską, która zajęła się odbudową kościołów Warszawy. 8 września 1946 w Częstochowie poświęcił naród polski Niepokalanemu Sercu Maryi Panny. Zmarł 22 października 1948 w Warszawie.



ARTYKUŁY Z CZASOPISM I GAZET

  1. AUGUST Hlond : 1881-1948 / Lech Szaraniec // Ziemia Śląska. - T. 3 (1993), s. 274-276.

  2. BUDOWANIE zrębów : 90. rocznica powstania administracji apostolskiej Śląska polskiego / [aut.] Jerzy Myszor [i in.] // Gość Niedzielny. - 2012, nr 45, s. (IX-XII).

  3. EPOKA Hlonda : z dziejów Administracji Apostolskiej polskiej Śląska / Joanna Kusz-Drozdowska // Śląsk. - 2000, nr 11, s. 8-10.

  4. GDY Śląsk wracał do Polski : narodziny diecezji katowickiej / Jerzy Myszor // Śląsk. - 2002, nr 6, s. 32-34.

  5. KARDYNAŁ prymas August Hlond wobec najważniejszych problemów narodu i państwa (1926-1948) / Tomasz Serwatka // Przegląd Powszechny. - 2001, nr 10, s. 90-98.

  6. NA ołtarze [kard. August Hlond i ks. Franciszek Blachnicki] / Krzysztof Karwat // Śląsk. - 1999, nr 8, s. 17.

  7. OBRAZ życia i pracy Kardynała Augusta Józefa Hlonda (1881-1948) / Piotr Kowolik // Nauczyciel i Szkoła. - 2005, nr 3/4, s. 241-245.

  8. OJCU Lotharowi Groppemu pod rozwagę [zastrzeżenia wobec beatyfikacji kardynała] / Zygmunt Zieliński // Przegląd Zachodni. - 1998, nr 3, s. 219-221.

  9. PEDAGOGICZNE aspekty nauczania Augusta kardynała Hlonda / Dorota Luber // Katecheta. - 2009, nr 2, s. 70-75.

  10. POTOMKOWIE Marcina [rodzina Hlondów] / Zdzisław Janeczek // Śląsk. - 2006, nr 4, s. 29-35.

  11. POZWÓL mu grać na pianinie / Marta Sudnik-Paluch // Gość Niedzielny. - 2013, nr 2, wkładka: Gość katowicki, s. (VI-VII).

  12. PREKURSOR odrodzenia narodowego [kard. August Hlond] / Bernard Kołodziej // Gość Niedzielny. - 2003, nr 41, s. 12.

  13. PRYMAS Kardynał August Hlond we wspomnieniach siostry Marii Heleny z Warszawy (S. M.) i Teresy Żebrowskiej (TK) z Mysłowic / rozm. przepr. Piotr Kowolik // Nauczyciel i Szkoła. - 2012, nr 1, s. 253-256.

  14. SPUŚCIZNA wybitnego prymasa : Ogólnopolska Sesja Naukowa "Wybrane aspekty przesłania Sługi Bożego kard. Augusta Hlonda" : Dom Główny Towarzystwa Chrystusowego dla Polonii Zagranicznej, Poznań, 20 X 2006 r. / Tomasz Serwatka // Przegląd Powszechny. - 2006, nr 12, s. 117-119.

  15. SZUKAŁ zaginionych owiec / Marek Łuczak // Gość Niedzielny. - 2003, nr 46, s. 7.

  16. WIELKIE pochówki [polskie wielkie pogrzeby państwowe w XX w.: Gabriela Narutowicza - 1922 r., Józefa Piłsudskiego - 1935 r., Augusta Hlonda - 1948 r., Bolesława Bieruta - 1956 r., Stefana Wyszyńskiego - 1981 r.] / Marek Henzler // Polityka. - 2010, nr 17, s. 30-33.

  17. ZAWSZE pracował dla Kościoła i dla Polski / Artur Stopka // Gość Niedzielny. - 1998, nr 42, s. 13.


KSIĄŻKI I ICH FRAGMENTY

  1. 75 LAT "Gościa Niedzielnego" 1923-1998 / [koncepcja albumu, red. i oprac. graf. Jerzy Walter Brzoza]. - Katowice : Redakcja "Gościa Niedzielnego", [1998]. - 191 s. : fot. ; 32 cm + reprint 1 numeru "Gościa Niedzielnego" z 1 września 1923 r. - ISBN 83-86922-51-6.

  2. AUGUST Hlond - od patriotyzmu regionalnego do ogólnonarodowego / Zdzisław Janeczek // W: ROLA nauczyciela w rozwijaniu wiedzy o własnym regionie i jego kulturze : konferencja naukowo-dydaktyczna, 23 marca 2006 r., Dom Technika "Zameczek" w Siemianowicach Śląskich / Muzeum Miejskie [i in.] ; [red. Krystian Hadasz]. - Siemianowice Śląskie : Muzeum Miejskie, 2006. - S. 17-23.

  3. DIECEZJA katowicka - wczoraj i dziś / oprac. Benedykt Woźnica // W: Z TEJ Ziemi : kalendarz diecezji katowickiej na rok 1984. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 1984. - S. 41-56.

  4. GŁOSIŁ Ewangelię w II Rzeczypospolitej : kard. August Hlond / Damian Zimoń // W: Z TEJ Ziemi : Śląski Kalendarz Katolicki na rok 2005. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 2004. - S. 29-32.

  5. GÓRNOŚLĄSKI leksykon biograficzny / Bogdan Snoch. - Katowice : Muzeum Śląskie, 1997. - 244 s. ; 24 cm. - ISBN 83-85039-79-1.

  6. HISTORIA diecezji katowickiej / Jerzy Myszor. - Katowice : [b.w.], 1999. - 660 s. : fot. ; 24 cm. - ISBN 83-86922-60-5.

  7. HLOND August / A.S. // W: O DUSZĘ polską : wystawa historyczna o działalności duchowieństwa śląskiego w XIX i XX w. / [aut. scenariusza wystawy Jadwiga Lipońska-Murzyn]. - Katowice : Muzeum Historii Katowic, 1991. - S. 57-58.

  8. HLOND August // W: RELIGIA : encyklopedia PWN. T. 4, Fatum - indiculus / red. nauk. Tadeusz Gadacz, Bogusław Milerski. - Warszawa : Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002. - S. 428-429.

  9. HLOND August Józef / Józef Mandziuk // W: ŚLĄSKI słownik biograficzny : seria nowa / pod red. Mirosława Fazana i Franciszka Serafina. - Katowice : Uniwersytet Śląski, 1999. - S. 128-131.

  10. HLOND August SDB / Stanisław Kosiński // W: ENCYKLOPEDIA katolicka. T. 6, Graal - Ignorancja. - Lublin : Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego, 1993. - S. 1088-1090.

  11. "JEDNA dla wszystkich, chociaż dwujęzyczna…" : diecezja katowicka w Drugiej Rzeczypospolitej / Henryk Olszar // W: Z TEJ ziemi : śląski kalendarz katolicki na rok 1995. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 1994. - S. 87-96.

  12. KOŚCIÓŁ katolicki a władza państwowa w województwie śląskim (1926-1939) / Lech Krzyżanowski // W: WIEKI stare i nowe. T. 2 / red. Idzi Panic, Maria W. Wanatowicz. - Katowice : Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, 2001. - (Prace Naukowe Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach ; nr 1991). - S. 173-193.

  13. KOŚCIÓŁ katolicki na Górnym Śląsku w życiu Kościoła katolickiego w Drugiej Rzeczypospolitej / Henryk Olszar // W: ROLA i miejsce Górnego Śląska w Drugiej Rzeczypospolitej : materiały sesji naukowej zorganizowanej w dniach 15-16 czerwca 1992 roku w 70 rocznicę przyłączenia części odzyskanego Górnego Śląska do Macierzy : praca zbiorowa / pod red. Marii Wandy Wanatowicz. - Bytom, Katowice : Muzeum Śląskie, 1995. - S. 116-135.

  14. KOŚCIÓŁ katolicki wobec kwestii narodowościowej na Górnym Śląsku w latach 1922-1939 / Lech Krzyżanowski // W: ROLA i miejsce Górnego Śląska w Drugiej Rzeczypospolitej : materiały sesji naukowej zorganizowanej w dniach 15-16 czerwca 1992 roku w 70 rocznicę przyłączenia części odzyskanego Górnego Śląska do Macierzy : praca zbiorowa / pod red. Marii Wandy Wanatowicz. - Bytom, Katowice : Muzeum Śląskie, 1995. - S. 257-263.

  15. KSIĄDZ kardynał August Hlond : działalność duszpasterska i społeczna : w 75-lecie powstania diecezji katowickiej : materiały posesyjne. - Katowice : Wszechnica Górnośląskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk, 2000. - 83 s., [4] k. fot. ; 24 cm. - ISBN 83-903044-8-1.

  16. KSIĄDZ kardynał dr August Hlond Prymas Polski : działalność i dzieła : materiały posesyjne. - Katowice : Wszechnica Górnośląskiego Towarzystwa Przyjaciół Nauk im. Walentego Roździeńskiego, 1998. - 118 s. : fot. ; 24 cm. - ISBN 83-903044-4-9.

  17. PRYMAS Hlond - dla emigracji / Alojzy Czech // W: Z TEJ Ziemi : śląski kalendarz katolicki na rok 1996. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 1995. - S. 146-156.

  18. PRYMAS Polski ks. kardynał August Hlond / oprac. Andrzej Grajewski // W: Z TEJ Ziemi : kalendarz diecezji katowickiej na rok 1984. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 1984. - S. 79-82.

  19. ROLA Kościoła katolickiego w kształtowaniu oblicza społecznego polskiego Górnego Śląska w okresie międzywojennym / Lech Krzyżanowski // W: GÓRNY Śląsk po podziale w 1922 roku : co Polska, a co Niemcy dały mieszkańcom tej ziemi? : praca zbiorowa. T. 2 / pod red. Zbigniewa Kapały, Wiesława Lesiaka, Marii Wandy Wanatowicz. - Bytom : Muzeum Górnośląskie, 1997. - S. 185-195.

  20. STOSUNKI kościół-państwo okupacyjne w diecezji katowickiej 1939-1945 / Jerzy Myszor. - Katowice : nakł. własny (druk WOK Katowice), 1992. - 266 s. ; 29 cm.

  21. TO już ponad 80 lat ... ["Gość Niedzielny"] / Andrzej Grajewski // W: Z TEJ Ziemi : Śląski Kalendarz Katolicki na rok 2005. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 2004. - S. 201-204.

  22. ZARYS dziejów Kościoła katolickiego w Polsce / Jerzy Kłoczowski, Lidia Mullerowa, Jan Skarbek. - Kraków : Znak, 1986. - 472 s., [20] k. tabl.; 21 cm. - ISBN 83-7006-153-2.

  23. ZARYS historii archidiecezji katowickiej / Jerzy Myszor // W: Z TEJ Ziemi : Śląski Kalendarz Katolicki na rok 2005. - Katowice : Księgarnia św. Jacka, 2004. - S. 33-44.